Spraak en Taal

We spreken van spraak-/taalontwikkeling, omdat spraak en taal vaak onlosmakelijk met elkaar verbonden zijn. Spraak gaat over de vorm waarin gesproken wordt, hoe het klinkt of ook wel de uitspraak, de articulatie. Taal geeft aan hoeveel woorden kinderen kennen en gebruiken, ook wel woordenschat, de lengte van zinnen, hoe worden zinnen opgebouwd, ook wel zinsbouw, de grammatica en de verhaalopbouw.

Wat doen wij?

Binnen de logopedie hebben we heel veel verschillende methodes om een kind te helpen met zijn spraak- en taalontwikkeling. Naar aanleiding van onderzoek kunnen we bepalen wat de oorzaak van het probleem zou kunnen zijn. Daarnaast zoeken we de methode die het beste bij het kind past. In een spelsituatie met een ongedwongen sfeer wordt de spraak- en of taal gestimuleerd. Samenwerking met u als ouder(s), maar ook met school zijn belangrijk voor het slagen van de therapie.
Het onderzoek en de behandeling van spraak- /taalproblemen worden vergoed vanuit de basisverzekering van uw zorgpolis, na verwijzing door de huis- of schoolarts of een medisch specialist.

Gehoor

Slechthorendheid kan aangeboren zijn, kan op latere leeftijd verworven worden als gevolg van middenoorontstekingen (of andere infectieziekten), van een ongeval, van gebruik van bepaalde medicijnen of door lawaai ontstaan. Daarnaast ontstaat slechthorendheid ook door ouderdom.

Alle vormen van slechthorendheid hebben hun eigen benadering waarbij de communicatie met de omgeving centraal staat.

De KNO arts en/of het audiologisch centrum zijn betrokkenen die veel kunnen betekenen voor de slechthorendheid. De logopedist kan helpen door de gevolgen van de slechthorendheid te verbeteren (verbeteren van de spraak- en of taalontwikkeling, leren omgaan met de beperkingen, leren spraakafzien enz.)

Voor meer informatie over slechthorendheid zie:
www.nvvs.nl/foss
www.fenac.nl

Wat doen wij?

We onderzoeken of en hoe groot de taal- en spraakachterstand bij uw kind is.
In de logopedische behandeling wordt aandacht besteed aan het verminderen van de taalachterstand en het aanleren van een goede uitspraak.

Bij volwassenen met slechthorendheid zal de behandeling zich vooral richten op (hernieuwde) aandacht voor de uitspraak en spraakafzien.

Logopedie en lees- en spellings­problemen

Een logopedist kan betrokken worden bij kinderen met lees- en spellingsproblemen. Hiervoor worden logopedisten speciaal opgeleid en deze zijn vaak verbonden aan een instantie die ook de onderzoeken voor dyslexie voor hun rekening nemen.
U kunt hier meer informatie over vinden op de website van bijvoorbeeld het dyslexiecollectief, IWAL en de Onderwijs Advies Dienst.

Wat doen wij?

Als dyslexie nog niet is vastgesteld, maar er zijn wel auditieve verwerkingsproblemen en spraakproblemen dan kunnen wij helpen bij het verbeteren van de uitspraak en of de auditieve vaardigheden.
We ondersteunen bij het auditief geheugen, auditieve analyse, auditieve discriminatie tussen klanken en auditieve synthese.
Binnen onze praktijk is de behandeling gebaseerd op de basisprincipes van de Taal in Blokjes methode, maar wij maken ook gebruik van Spreekbeeld en vele auditieve vaardigheidstrainingen en natuurlijk onze algemene logopedische behandelmethoden en -vaardigheden.

Stem

Iedereen heeft een ander stemgeluid. Door ons stemgeluid zijn we in staat meer uit te drukken dan alleen klanken, woorden en zinnen. We leggen emoties en gevoelens in de stem. Dit kan door toonhoogte verschillen, timbre (klankkleur) en veranderingen van luidheid.
Omdat we geleerd hebben informatie met onze stem door te geven, is een goed stemgebruik belangrijk zowel voor de spreker zelf als voor de luisteraar.
Kortom de stem is een belangrijk onderdeel binnen de communicatie.
U kunt last hebben van een hese, schorre of krakerige stem, een te luide of te zachte stem, maar ook keelpijn, vermoeidheid door het spreken of zelfs het wegvallen van de stem. Deze stemproblemen kunnen door verschillende oorzaken ontstaan en kunnen bij kinderen en volwassenen voorkomen.

Wat doen wij?

We doen stemonderzoek op basis van een door de (KNO-)arts gestelde diagnose. Daarbij wordt gekeken naar: adembeweging en ademsteun, lichaamshouding en stemfunctie. Vervolgens geven wij voorlichting over de werking en bouw van de stembanden en factoren die invloed hebben op het stemgeluid. Indien wenselijk wordt er vervolgens stemtraining gegeven. De stemtraining richt zich op het aanleren van gezond stemgedrag. Een veelgebruikte methode is Lax Vox.
Zie voor meer informatie www.universalvoice.nl
En verder werken wij (o.m.) volgens de methode van CVT (Complete Vocal Technique)
Zie voor meer informatie www.completevocal.institute.nl
We begeleiden stemproblemen met een medische achtergrond, maar ook beroepssprekers die hun stem beter of vollediger willen leren gebruiken zoals: leerkrachten, acteurs, presentatoren e.d. Daarnaast kunt u bij Lisette ook terecht als zanger.

Adem

Om in goede conditie te blijven is het belangrijk op een goede manier te ademen. De adem en de stem zijn tevens zeer nauw met elkaar verbonden. Wanneer er een gespannen of afwijkende manier van ademen voorkomt, kan dit gevolgen hebben voor het stemgeluid of zelfs stemklachten veroorzaken.

Wat doen wij?

We doen onderzoek en geven informatie en advies over de adembeweging. Vervolgens zal de behandeling gericht zijn op het aanleren en trainen van gezond ademgebruik.

Stoornissen die zijn ontstaan na hersenletsel in het spreken, slikken of taal.

Afasie

Van afasie spreken we wanneer het begrijpen en uiten van de gesproken en geschreven taal is aangedaan.

Wat doen wij?

We doen onderzoek naar het begrijpen en uiten van de gesproken en geschreven taal. We gaan na hoe de communicatie van de patiënt met zijn omgeving (partner, familie) verloopt. In overleg met de cliënt en eventuele partner of familie worden de behandeldoelen bepaald. Daarnaast geven wij voorlichting en adviezen. Er worden oefeningen gedaan om het begrijpen, spreken, lezen en schrijven te verbeteren. Ook wordt u en uw directe omgeving geleerd hoe er op een andere manier met elkaar gecommuniceerd kan worden. Het kan zijn dat een communicatiehulpmiddel zinvol is. Dan zullen wij u hierover adviseren en begeleiding bieden. Er wordt, indien nodig, samengewerkt met een fysiotherapeut, ergotherapeut, CVA-verpleegkundige enz.


Dysartrie

Dysartrie is een spraakstoornis. Hierdoor werken de spieren die nodig zijn voor het ademen, de stemgeving en de uitspraak vaak onvoldoende.

Dysfagie

Dysfagie is een slikstoornis. Hierbij verloopt het slikken niet goed. Dit kan leiden tot een voedingstekort.

Wat doen wij?

Wij doen onderzoek naar het gevoel en het functioneren van de spieren in het gezicht en naar de slikfunctie. Ook wordt de stem en de verstaanbaarheid beoordeeld. Wij leren u optimaal gebruik te maken van uw mogelijkheden. Vanuit een juiste, symmetrische lichaamshouding worden mondmotoriek (belangrijk bij het eten, drinken en het spreken), de uitspraak, de ademhaling en de stemgeving en of het slikken behandeld. Wij geven adviezen aan u en aan de mensen in uw omgeving. De resultaten van de behandeling zijn mede afhankelijk van de ernst en de aard van de ziekte of aandoening. Als u met onze hulp niet tot verstaanbaar spreken komt, zullen wij met u een geschikt communicatiemiddel zoeken. Dit kan een gebaren- of tekensysteem zijn of een elektronisch communicatiehulpmiddel. Er wordt, indien nodig, samengewerkt met een fysiotherapeut, ergotherapeut, CVA-verpleegkundige, diëtist, enz.

Voor meer informatie over deze stoornissen, zie:
www.afasiecentrum.nl

www.afasie.nl

www.hersenletsel.net

Preverbale Logopedie

Eten en drinken is een natuurlijk leerproces, waarbij mondmotoriek, sensibiliteit (gevoel) in de mond en smaak zich al doende ontwikkelen in wisselwerking met de omgeving.

De behandeling van eet- en drinkproblemen en/of slikstoornissen bij jonge kinderen wordt preverbale logopedie genoemd. Het gaat hierbij om problemen met het drinken uit de borst/fles, het eten van de lepel, het leren kauwen en/of het drinken uit een beker. Deze problemen kunnen ontstaan als gevolg van een moeilijke start of door een medische oorzaak.

Ook kan de preverbale logopedie zich richten op het stimuleren van de vroege communicatieve ontwikkeling.
De preverbale periode loopt van de geboorte tot ongeveer twee jaar.

Wat doen wij bij eet- en drinkproblemen?

Wij inventariseren samen met ouders het probleem, de dagintake en hoe de ontwikkeling van het eten en drinken is verlopen. Vervolgens onderzoekt ze de motoriek en sensibiliteit in het mondgebied en observeert tijdens voeding.
Daarna wordt samen met ouders besloten of logopedische begeleiding gestart wordt en op welke manier.
De begeleiding bestaat bij jonge kinderen vooral uit coaching van ouders/verzorgers met tips en advies op maat. Bij oudere kinderen kan ook direct met het kind worden gewerkt. Dit gebeurt meestal in de praktijk. Bij de begeleiding wordt regelmatig samengewerkt met andere disciplines, zoals bijvoorbeeld de diëtist, fysiotherapeut of kinderpsycholoog.
Voor deze begeleiding komen wij meestal aan huis. Hiervoor is een verwijzing van de arts met een aan huis indicatie nodig.

Wat doen wij bij communicatieve problemen van jonge kinderen?

De logopedist bespreekt met ouders/verzorgers de ontwikkeling van de communicatie en observeert in de dagelijkse situatie. Daarnaast wordt gebruik gemaakt van vragenlijsten, observatieformulieren en/of tests. Vervolgens wordt er een plan gemaakt om de communicatieve ontwikkeling te stimuleren. Dit gebeurt in de dagelijkse situatie en spelenderwijs. De ouders/verzorgers spelen hierbij een belangrijke rol spelen. Er zijn verschillende methodes die gebruikt kunnen worden, zoals bijvoorbeeld de Hanen-methode. Ook kunnen gebaren ingezet worden om de vroeg communicatieve ontwikkeling te ondersteunen. We spreken dan van totale communicatie.

Zie ook www.prelogopedie.nl